SPECIAL
Prema pojedinim navodima, na sajmu naoružanja u Ujedinjenim
Arapskim Emiratima nastupaju firme koje su “profitirale od razaranja
Jemena”
FOTO: (Reuters)
Prema pojedinim navodima, na sajmu naoružanja u Ujedinjenim
Arapskim Emiratima nastupaju firme koje su “profitirale od razaranja Jemena”.
Veliki britanski proizvođači oružja koji se dovode u vezu s
ratnim zločinima u Jemenu svoje proizvode reklamiraju na jednom od najvećih
sajmova naoružanja na Bliskom istoku. Ova činjenica izaziva zgražavanje
pojedinih političara i aktivista za ljudska prava.
Pojavljivalje firmi BAE Systems, Raytheon, i MBDA na
Međunarodnom sajmu odbrane u Abu Dabiju dolazi samo nedjelju dana nakon što je
Visoki sud u Londonu saslušao zahtjev za zabranu izvoza oružja u Saudijsku
Arabiju.
Sajam pod nazivom INDEKS 2017 nalazi se pod neposrednim
pokroviteljstvom šeika Bin Zajeda.
Prema zvaničnom promotivnom materijalu, na njemu se pojavilo
preko 150 delegacija različitih zemalja, uključujući i britanske predstavnike
pod pokroviteljstvom ADS-a, glavnog izvoznika oružja iz te zemlje.
Pored njih, na skupu su se našli i predstavnici svih drugih
velikih dobavljača oružja Saudijskoj Arabiji.
Britanski sekretar odbrane, Michael Fallon, potvrdio je
krajem prošle godine navod da saudijsko ratno vazduhoplovstvo raspolaže raketama
proizvedenim u Engleskoj i Škotskoj.
Riječ je o najmoćnijim raketama tog tipa u cjelokupnom
britanskom arsenalu. Radi se o oružju koje je prethodno u borbi oprobali i samo
Kraljevsko vazduhoplovstvo.
Prema izvještajima sa sajma u Abu Dabiju, britanci nastavljaju
s povećenim izvozom naoružanja na Bliski istok uprkos djelimičnom američkom
embargu koji je uveo bivši predsjednik Barak Obama.
Profit od uništenja
Andrew Smith, portparol “Kampanje protiv trgovine
oružjem” navodi da su mnoge kompanije koje izlažu proizvode u Abu Dabiju
“profitirale od razaranja Jemena”.
“Događaji popud IDEKSa ne čine ovaj ratom razoreni
region ništa bezbjednijim, već naprotiv samo snabdijevaju oružjem ionako
represivne režime”, izjavio je Smith.
Britanske kompanije navode da se drže svih relevatnih
propisa koje su donijeli SAD i Ujedinjeno Kraljevstvo. Pored toga, tvrde da je
riječ o oružju koje je navođeno i koje garantuje izbjegavanje bilo kakvih
civilnih žrtava.
Britanski opozicioni parlamentarac, Tom Brake, navodi da
krvavi tragovi koje oružje izvjezeno iz njegove zemlje ostavlja obavezuju vladu
Britanije da prekine svaku trgovinu naoružanjem sa Saudijskom Arabijom.
Aktivisti za ljudska prava su izrazili protest zbog
činjenice da je na sajmu govorio i jedan britanski ministar. Heriath Boldwin,
čije je ministartvo zaduženo za odbrambene nabavke, rekao je novinarima da je
ponosan zbog činjenice da britanska delegacija okuplja preko 100 različitih
kompanija iz segmenta odbrane.
Saudijska Arabija pored oružane dobija i obavještajnu
podršku SADa, Britanije, i Francuske u ratu protiv Hutskih pobunjenika lojalnih
bivšem jemenskom predsjedniku Ali Abdulah Salehu. U tom sukobu je do sada
stradalo preko 10 000 ljudi.
FOTO: (AP)
“Jasni rizici”
Vazdušni napadi i blokada jemenskih luka izazvale su
humanitarnu katastrofu u zemlji, gdje preko 80% stanovništva trenutno zavisi od
humanitarne pomoći.
Lucy Wake, menadžer za odnose s britanskom vladom
organizacije Amnesty International kaže da ovogodišnji IDEKS dolazi u vrijeme
velike zabrinutosti zbog kršenja međunarodnog humanitarnog prava u Jemenu.
“Mi se ne protivimo trgovini oružjem ukoliko se ona
obavlja uz sve prethodno preduzete mjere sigurnosti, ali izražavamo zabrinutost
zbog aktuelnih procedura koje trenutno sprovodi Ujedinjeno Kraljevstvo.”
Laburistički poslanik Andy Slaughter, bivši ministar u sjenci
zadužen za ljudska prava, kaže da iza rastuće uloge koju Britanija igra u
trgovini oružjem na Bliskom istoku stoji “naopaka logika”.
“Što se više rasplamsava sukob u regionu, to će
potražnja za britanskim oružjem biti veća”, rekao je Slaughter .
“Bogati kupci nisu ništa novo, ali njihova pojačana
ofanzivna uloga u regionu jeste. U isto vrijeme, stanje ljudskih prava na Bliskom
istoku postaje predmet podrobnijeg istraživanja”, kaže Slaughter.
John Harris, izvršni direktor korporacije Raytheon International,
izjavio je da je njegova kompanija posvećena pravilima i propisima koje su SAD
ustanovile i da nastoji da nađe što bolji model saradnje sa zainteresovanim
strankama.
(TBT, Newsweek.rs)
