Većini ljudi su poznate takve poruke. Iskaču na ekranu računara sa upozorenjima poput: “Vaš računar je zaražen virusom. Pozovite odmah besplatno broj za pomoć.”
Često izgledaju kao upozorenja iz Microsofta, Applea ili Symantecha. Ponekad upozorenje stigne i telefonom.
Većina ljudi ignorira ovakve molbe koje su gotovo uvijek prevare.
Ali jedan od petoro ljudi razgovara sa lažnom tehničkom podrškom, a šest posto ljudi na kraju plati operaterima da “srede” nepostojeći problem, prema posljednjim istraživanjima Microsofta.
Policija je, u saradnji sa Microsoftom, pratila pozive ovakvih call-centara i većina njih potiče iz indijske prestonice New Delhija. Policija je u novembru u dva predgrađa tog grada locirala 16 lažnih centara za korisničku podršku i uhapsila više od 30 ljudi. U oktobru su u 10 call-centara uhapšena 24 čovjeka.
U Gautam Bud Nagaru, jednom od predgrađa, 28. novembra 50 policajaca upalo je u osam centara. Adžaj Pal Šarma, upravnik tamošnje policije, kaže da su prevaranti izvukli novac od hiljada žrtava od kojih je većina iz Amerike ili Kanade.
“Modus operandi bio je da se u sisteme pošalju lažne poruke uz lažni Microsoftov logo”, objašnjava Šarma. Nakon što bi žrtve pozvale call-centar, operator koji se predstavlja kao zaposleni Microsofta, rekao bi im da je njihov sistem hakovan ili da ga je napao virus, a zatim im ponudio paket usluga po cijeni od 99 do 1000 dolara kako bi se problem riješio.
Ovakve prevare su široko rasprostranjene, kaže Courtney Gregoir, savetnica za digitalni kriminal u Microsoftu.
Microsoft na mjesečnom nivou dobija oko 11.000 žalbi zbog ovakvih prevara, a njihovi internet monitori zabilježe oko 150.000 iskačućih reklama tog tipa dnevno.
Outsourcing industrija u Indiji, koja između ostalog podrazumijeva i call-centre, na godišnjem nivou obrće 28 milijardi dolara i zapošljava oko 1,2 miliona ljudi.
Prevare su veoma unosne. Istraživači sa Univerziteta Stoney Brook u New Yorku, koji su 2017. godine objavili istraživanje o ovoj vrsti prevara, procjenjuju da jedna takva kampanja raširena na 142 web-domena može da donese deset miliona dolara za dva mjeseca.
Nadžmeh Miramirkani, vodeći autor istraživanja, ističe da je ovdje riječ o organiziranom kriminalu.
Problem ide dalje od lažne tehničke podrške. Gospodin Šarma kaže da su se u jednom od stanova u koje je upala policija agenti u call-centru predstavljali kao kanadski poreski obveznici.
(TBT, NYT)
