SPECIAL
Aplikacija preko koje se Facebooka otvara u Africi, pružila
je autokratskim režimima verziju interneta koju odavno priželjkuju
FOTO: (profimedia)
Kada je izvršni direktor Facebooka Mark Zuckerberg posjetio
Keniju i Nigeriju, mnogi su bili iznenađeni njegovim aktivnostima kao što je
lovljenje golim rukama i učestvovanje u snimanju spota u
“Nollywood-u”. Poruka koju je Zuckerberg želio da pošalje bila je:
“Afriko, razumijem te! Facebook te razumije!”.
Zuckerbergove eskapade u odnosima sa javnošću napravila su
snažan kontrast sa njegovom nevjerovatnom ekspanzijom u Africi, koja se
suštinski odvila ispod radara. Facebook se na “Crnom kontinentu”,
međutim, nudi samo u okviru takozvane “no-frills” aplikacije
“Free Basics”, odnosno kroz aplikaciju koja korisnicima daje samo
ograničen ili osnovni sadržaj.
Ova aplikacija ograničava broj siteova koji se mogu posjetiti
na osnovu interneta koji je prilagođen posebno za bogate i siromašne. Facebook
je ovu aplikaciju uveo toliko tiho da većina od stotina miliona ljudi koji je
koriste u 23 afričke zemlje, uopšte ni ne znaju da njihov internet nije
“onaj pravi”.
Iako djeluje kao praktična za korisnike koji internetom
surfuju sa mobilnih telefona na sporoj vezi, ova aplikacija ima jednu veoma
mračnu stranu koja pokazuje da Zuckerberg izgleda ipak ne razumije Afriku onako
kao što to želi da predstavi.
“Free Basics” aplikacija ujedno daje Facebooku,
provideru i vladi zemlje potpunu kontrolu nad sadržajem kojem korisnik može da
pristupi. To znači da će korisnik moći da otvori samo stranice koje je jedna
strana (vlada države) dogovorila sa Facebookom da budu uopšte uključene u
aplikaciju.
Na taj način “Free Basics” potkopava slobodu javnog
informisanja i omogućava afričkim zemljama, koje su većinom kritikovane zbog
kontrole medija, da zatvori veoma važne izvore informacija i mišljenja koja su
suprotna sa njihovom agendom.
Nivo cenzure još više pogoršava činjenica da većina
Afrikanaca internet koristi preko telefona, odnosno preko telekomunikacionih providera
koji su po pravilu u vlasništvu države.
Imajući u vidu historiju saradnje Facebooka sa vladama i obavještajnim
službama, “Free Basics” postaje veoma zabrinjavajući.
(TBT, FP)
