GLOBAL
Do danas se vjerovalo da razoran zemljotres ne može da ima
epicentar u samom vijencu Himalaja, a biografija jednog budisičkog monaha promijenila
je mišljenje naučnika
FOTO: (Pixabay)
Ispod Himalaja spava čitav niz rasjeda od kojih neki, duž ovog
dvije i po hiljade kilometara dugačkog vijenca, mogu da desetkuju milionske
gradove u Pakistanu, Indiji i Bangladešu. Nova studija je pokazala da, suprotno
prethodnim vjerovanjima, do razornog zemljotresa i pucanja može doći na bilo
kojoj tački planinskog vijenca, a ne samo na obodima.
Butan koji se nalazi na samim Himalajima do danas nije imao
nikakve seizmološke zapise, zbog čega su naučnici odlučili da provjere kako je
moguće da jedina zemlja koja u cijelosti leži na vijencu nikada nije zabilježila
zemljotres.
Dok su istraživali
šta se dešava sa rasjedom ispod Butana, naučnici su sasvim slučajno pronašli
biografiju budističkog monaha i graditelja hramova Tenzin Lekpai Dondupa.
Naučnici su bili zapanjeni kada su otkrili da se u dokumentu detaljno opisuje
snažan zemljotres koji je pogodio region u maju 1714. godine.
Frustrirajuće po naučnike, u biografiji nigdje nije navedeno
gdje je zemljotres tačno udario. Ipak, potpuno druga studija koja je sprovođena
u isto vrijeme, otkrila je da je u periodu između 1642. i 1836. godine došlo do
značajnog vertikalnog pomjeranja rasjeda ispod Butana. Kada je autor prve
studije Giorgi Hetenji saznao za ovo otkriće, shvatio je da može da odredi
tačan epicentar zemljotresa 1714. godine.
(TBT, IFLS)
