KOLUMNA
Pohod Moskve da povrati kontrolu nad crkvama i grobovima još
iz carskih vremena dio je šireg napora da se Kremlj postavi kao legitimni
nasljednik i gospodar “Svete Rusije”, i da bude šampion
tradicionalnih vrijednosti suprotstavljenih dekadentnoj jeresi, prije svega
liberalnoj demokratiji
Piše: Andrew Higgins, thebosniatimes.ba
Iako su tenkovi i artiljerija bili oružje kojim je Rusija
oslikala svoju moć na zemlje u susjedstvu, Ukrajinu i Gruziju, ruski
predsjednik Vladimir Putin je također mobilisao vjeru da bi proširio doseg i
uticaj svoje zemlje.
Novi hram Ruske pravoslavne crkve je u izgradnji na obalama
Sene, pored palate iz 19. vijeka u kojoj su svojevremeno bile skrivene
najstrože čuvane tajne francuskih predsjednika.
Kada je Moskva prvi put predložila izgradnju “duhovnog
i kulturnog centra” vrijednog sto miliona dolara na tom mjestu, francuske
sigurnosne službe su bile uznemirene, smatrajući da Putin, bivši oficir KGB-a,
ima nešto više od vjerske pomoći na umu.
Ali druga, nametljivija uloga te crkve je da u Parizu služi
kao velelepni podsjetnik da je Rusija ne samo vojna sila nego i religijska.
Strasni neprijatelj homoseksualnosti i pokušaja da se prava
pojedinaca stave iznad porodice, zajednice ili nacije, Ruska pravoslavna crkva
se pokazala kao naročito moćno oruđe u bivšim sovjetskim zemljama poput
Moldavije, gdje su višerangirani svećenici vjerni moskovskoj crkvenoj
hijerarhiji bili neumorni u svojim kampanjama da spriječe integraciju te zemlje
sa Zapadom. U međuvremenu, svećenici u Crnoj Gori su vođe napora da se ta
zemlja skrene sa planiranog puta u NATO.
Najvidljiviji znak Putinovih napora da pronese glas Rusije
sve zapadnije jeste novi duhovni centar u blizini Ajfelove kule, koji je
finansirao Kremlj i koji je toliko blisko vezan sa Putinom da je bivši
francuski ministar kulture Frederik Miteran predložio da se nazove “Sveti
Vladimir”.
“Oni pomjeraju pijune ovdje i svugdje; žele da pokažu
da postoji samo jedna Rusija, Putinova Rusija”, kaže Aleksis Obolensky,
potpredsjednik “Association Culturelle Orthodoxe Russe de Nice”,
grupe francuskih vjernika, od kojih su mnogi potomci “bijelih” Rusa
koji su pobjegli iz Rusije nakon Oktobarske revolucije 1917. Oni ne žele da
imaju ništa sa crkvenim vodstvom baziranim u Moskvi na čijem čelu je Kiril, patrijarh
moskovski i cijele Rusije, blizak saveznik ruskog predsjednika.
Francusko pravoslavno udruženje je umjesto toga vjerno
ekumenskom patrijarhu Konstantinopolja, suparničkom crkvenom rukovodstvu u
Istanbulu koje je osiguralo utočište za mnoge Putinove neprijatelje među
vjernicima.
Nakon dugotrajne pravne borbe sa Moskvom, Obolensky i
njegovo udruženje su 2013. izgubili kontrolu nad Crkvom Svetog Nikole,
pravoslavnim hramom u Nici. Moskovska patrijaršija je preuzela kontrolu nad tom
crkvom, postavila je svoje svećenike na sve pozicije i organizovala vjernike za
projekte koji je trebalo da poboljšaju odnose Francuske sa Rusijom. U februaru,
kada su rusko crkveno osoblje i njihove laičke pristalice među Francuzima
provalili u pravoslavno groblje u Nici i proglasili ga ruskim vlasništvom,
saveznici Obolenskog su postavili natpis na gvozdenoj kapiji: “Ruke k
sebi, Putine. Mi nismo ni Krim ni Ukrajina. Pusti naše mrtve da počivaju u
miru.”
Pohod Moskve da povrati kontrolu nad crkvama i grobovima još
iz carskih vremena dio je šireg napora da se Kremlj postavi kao legitimni
nasljednik i gospodar “Svete Rusije”, i da bude šampion
tradicionalnih vrijednosti suprotstavljenih dekadentnoj jeresi, prije svega
liberalnoj demokratiji koju promovišu Sjedinjene Američke Države i ono što oni
često zovu “Gejropa”.
U januaru, da bi obilježili kraj obnove Crkve Svetog Nikole
koju je Moskva platila iz svog džepa, ruski ambasador u Parizu, Aleksandar
Orlov, pridružio se gradonačelniku Nice Kristijanu Estrosiju na ceremoniji u
crkvi i pozdravio renoviranje kao “poruku za cijeli svijet: Rusija je svijeta
i vječna!”
Vladimir Jakunjin, dugogodišnji Putinov saveznik koji je pod
američkim ali ne i evropskim sankcijama zbog ruske aneksije Krima, rekao je za
tu crkvu da je ona “kutak ruskog svijeta”, ističući ideju koju Moskva
koristi da opravda svoju vojnu intervenciju na istoku Ukrajine.
Andrej Jelisejev, stariji svećenik crkve u Nici sa
moskovskim obrazovanjem, negira optužbe da radi za rusku sigurnosnu agenciju i
krivi svađe starih aristokratskih porodica za neprijateljstvo protiv njega i
Moskve. Ali ipak, kaže da ima dužnost da služi državi. Obolensky kroz šalu
govori: “Neće se zaustaviti dok ne budu sve kontrolisali. Jednog dana će
se ‘Promenade des Anglais’ zvati ‘Promenade des Russes'”.
(TBT, NYT)
